Digitale Encyclopedie van Mierlo

Encyclopedie

Verken deze collectie in compacte pagina’s. Alleen de dossiers op deze pagina worden geladen.

Collectie

Dossiers

656 gevonden
Encyclopedie-artikel

’t Patronaat

Het vroegere Patronaatshuis behoort tot het historische ensemble rond de Heilige Luciakerk, pastorie en Huize Bethanië. Een cultuurhistorische inventarisatie van Mierlo noemt deze gebouwen samen als een waardevolle groep die de ontwikkeling van de kerkelijke omgeving en de dorpskern zichtbaar maakt. Patronaatsgebouwen speelden in katholieke dorpen een belangrijke rol in jeugdwerk, verenigingsleven en bijeenkomsten. De […]

Encyclopedie-artikel

’t Sang en Goorkens

Natte natuur ten zuidoosten van Mierlo Sang en Goorkens is een nat natuurgebied direct ten zuidoosten van Mierlo. Het ligt in en rond het beekdal van de Goorloop en vormt een belangrijk contrast met de hogere, drogere zandgronden rond het dorp. De gemeente beschrijft het gebied als een natte natuurparel. Water, moerasachtige delen, graslanden, struweel […]

Encyclopedie-artikel

’t Schrijverke

Terugkeer van openbaar onderwijs Na de overdracht van de openbare school aan het kerkbestuur in 1927 kende Mierlo tientallen jaren geen openbare lagere school meer. In 1981 veranderde dat met de komst van openbare school ’t Schrijverke. Nieuwe keuze voor ouders De school betekende dat ouders in Mierlo opnieuw konden kiezen voor openbaar basisonderwijs naast […]

Encyclopedie-artikel

Aardappelen

Een belangrijk volksvoedsel De aardappel groeide vanaf de achttiende en vooral negentiende eeuw uit tot een belangrijk gewas op Brabantse boerenbedrijven. Ook op de zandgronden rond Mierlo paste de aardappel goed in het bouwplan. Aardappelen leverden veel voedsel per oppervlakte-eenheid en konden zowel voor het huishouden als voor vee worden gebruikt. Daarmee namen ze een […]

Encyclopedie-artikel

Achtergrond van de heksenvervolging

Angst, geloof en bestuurlijke macht Heksenvervolging ontstond niet uit één oorzaak. In de zestiende eeuw leefden geloof in magie, angst voor ziekte en misoogst, religieuze spanningen en sterke ideeën over duivel en zonde naast elkaar. Lokale conflicten en persoonlijke reputaties konden een beschuldiging vervolgens versterken. In Peelland ontstond in 1595 een opvallende vervolgingsgolf. Beschuldigingen uit […]

Encyclopedie-artikel

Adoptiegraven op Mierlo War Cemetery

Adoptiegraven op Mierlo War Cemetery Rond Mierlo War Cemetery bestaat een traditie waarbij inwoners en andere betrokkenen individuele graven adopteren. Een adoptie verandert niets aan het officiële beheer van de Commonwealth War Graves Commission, maar voegt een lokale herinneringslaag toe. Adoptanten verdiepen zich in een militair, bezoeken het graf en helpen een naam levend te […]

Encyclopedie-artikel

Adrianus VI en Van Enckevoirt

Twee Nederlanders aan het pauselijke hof Willem van Enckevoirt en Adriaan Florisz. Boeyens, de latere Adrianus VI, kenden elkaar al vóór hun Romeinse topfuncties. Lokale bronnen verbinden hun kennismaking met de universitaire wereld van Leuven. Toen Boeyens op 9 januari 1522 tot paus werd gekozen, verbleef hij in Spanje. Van Enckevoirt behartigde in de maanden […]

Encyclopedie-artikel

Afbouw productie

Textielcrisis in de jaren zestig en zeventig Vanaf de jaren zestig kwam de Nederlandse textielindustrie onder sterke druk te staan. Productie werd naar landen met lagere loonkosten verplaatst en bedrijven fuseerden om schaalvoordelen te behalen. De Haes ging in 1961 samenwerken met Baekers en Elias en kwam later binnen de Koninklijke Nederlandse Textiel Unie terecht. […]

Encyclopedie-artikel

Afkoop van heerlijke rechten

1617 als keerpunt In 1617 kochten de inwoners van Mierlo een groot deel van de heerlijke rechten af. De achtergrond lag in jaren van spanning tussen bevolking en heer, versterkt door economische problemen, oorlogsomstandigheden en het strenge bewind van Erasmus van Grevenbroeck. De afkoop betekende niet dat alle banden met de heer verdwenen. Het kasteel […]

Encyclopedie-artikel

Akkercomplexen

Grote oude bouwlandgebieden Rond historische nederzettingen op de Brabantse zandgronden lagen grotere akkercomplexen. Deze bouwlanden lagen doorgaans op relatief hoge en droge grond, dicht genoeg bij boerderijen om mest en gewassen te vervoeren. Door langdurige bemesting konden zulke akkers geleidelijk worden opgehoogd. In archeologische en cultuurhistorische bronnen worden deze oude bouwlanden vaak in verband gebracht […]

Encyclopedie-artikel

Ambachtsberoepen in Mierlo rond 1877

Ambachtsberoepen in Mierlo rond 1877 Ambachtsberoepen in Mierlo rond 1877 is als zelfstandig dossier opgenomen omdat het een herkenbaar onderdeel vormt van de sociale, religieuze, economische of landschappelijke geschiedenis van Mierlo. In oudere overzichtsartikelen kwamen onderdelen van dit onderwerp soms al zijdelings voor, maar daardoor bleven bronprovenance, ontwikkeling in de tijd en de lokale betekenis […]

Encyclopedie-artikel

Ambulance 90 en de Mierlo-Houtse verbinding met de Eerste Wereldoorlog

Ambulance 90 en de Mierlo-Houtse verbinding met de Eerste Wereldoorlog Ambulance 90 vormt in de Mierlose geschiedschrijving een opmerkelijke verbinding tussen het neutrale Nederland, het oorlogsgebied in België en de in Mierlo-Hout geboren Willem Dekkers. Het onderwerp is vooral belangrijk als voorbeeld van hoe transport, medische hulpverlening en individuele arbeidsmigratie tijdens de Eerste Wereldoorlog met […]

Encyclopedie-artikel

Amerikaanse parachutisten

101st Airborne in Mierlo Op 19 september 1944 verschenen Amerikaanse parachutisten van de 101st Airborne Division in Mierlo. De Heemkundekring heeft foto’s en ooggetuigenherinneringen bewaard waarin de komst van de Amerikaanse militairen als een eerste moment van bevrijding wordt beschreven. Voor inwoners die ruim vier jaar Duitse laarzen en uniformen hadden gezien, maakten de Amerikaanse […]

Encyclopedie-artikel

Annexatieplannen

Een terugkerende bedreiging in de twintigste eeuw Vanaf het begin van de twintigste eeuw kreeg Mierlo herhaaldelijk te maken met plannen om grondgebied aan grotere buurgemeenten toe te voegen. Vooral de uitbreiding van Helmond zette druk op de zelfstandigheid en grenzen van Mierlo. Al in de jaren twintig reageerden burgemeester en wethouders van Mierlo op […]

Encyclopedie-artikel

Anti-annexatiebeweging in Mierlo in 1929

Anti-annexatiebeweging in Mierlo in 1929 In 1929 kreeg de langlopende discussie over gemeentelijke herindeling voor Mierlo een bijzonder zichtbaar karakter. Gedeputeerde Staten kwamen op 22 april met een ontwerp waarin Mierlo en Stiphout zouden worden opgeheven en grondgebied over omliggende gemeenten zou worden verdeeld. In Mierlo-Dorp volgde een brede protestmobilisatie. De gebeurtenissen van dat voorjaar […]

Encyclopedie-artikel

Archeobotanisch onderzoek in Luchen

Archeobotanisch onderzoek in Luchen Archeobotanisch onderzoek in Luchen maakt zichtbaar dat archeologie niet alleen draait om aardewerk, gebouwen en metaalvondsten. Pollen, zaden, houtskool en andere plantenresten kunnen informatie geven over landschap, voedselproductie en het gebruik van erven. De specialistische BIAX-rapporten verdienen daarom een eigen methodisch dossier dat uitlegt wat deze bronlaag aan de geschiedenis van […]

Encyclopedie-artikel

Archeologie bij de Luciakerk

Bewoning vóór de eerste schriftelijke kerkvermelding Rond de Luciakerk is verschillende keren archeologisch onderzoek uitgevoerd. Daarbij kwamen vroeg- en laatmiddeleeuwse nederzettingssporen, aardewerk, greppels en waterputten aan het licht. De gemeentelijke catalogus vermeldt onder meer Zuid-Nederlands handgemaakt aardewerk, Pingsdorf-, Paffrath- en Andennekeramiek en zelfs een halve Merovingische kraal. Een oude kern onder jongere lagen De eerste […]

Encyclopedie-artikel

Archeologie in Mierlo

Een bodemarchief van duizenden jaren De archeologie van Mierlo laat zien dat de geschiedenis van het gebied veel verder teruggaat dan de eerste geschreven vermeldingen. Vuursteen, aardewerk, huisplattegronden, waterputten, graven en funderingen tonen menselijke aanwezigheid vanaf de prehistorie tot in de middeleeuwen en nieuwe tijd. Belangrijke vindplaatsen liggen onder meer bij Luchen, Neerakkers, Bethanië, de […]

Encyclopedie-artikel

Archeologie van het kasteel

Een verdwenen gebouw, maar geen verdwenen vindplaats Van het Kasteel van Mierlo is bovengronds vrijwel niets meer over. Onder de weilanden op Overakker bevinden zich echter nog funderingen, puinlagen, grachten en andere archeologische resten. In 1990 werd al bodemonderzoek uitgevoerd om de ligging van het kasteel beter vast te leggen. In 2017 volgde een archeologische […]

Encyclopedie-artikel

Archeologie van Overakker

Bewoning en het kasteellandschap Overakker is archeologisch interessant doordat er zowel oudere bewoningssporen als het terrein van het verdwenen Kasteel van Mierlo liggen. De gemeentelijke archeologiecatalogus registreert op Overakker onder meer Romeins en middeleeuws aardewerk. Daarnaast zijn in verschillende perioden bodemonderzoek, proefsleuven en veldwaarnemingen uitgevoerd om het kasteelterrein en omliggende bewoning beter te begrijpen. Een […]

Encyclopedie-artikel

Archeologisch onderzoek aan de Hekelstraat in 2014

Archeologisch onderzoek aan de Hekelstraat in 2014 Archeologisch onderzoek levert niet alleen spectaculaire nederzettingen of grafvelden op. Aan de Hekelstraat in Mierlo onderzocht Archol in 2014 het terrein met proefsleuven. De uitkomst is juist belangrijk omdat de aangetroffen sporen vooral informatie geven over historische landontginning en agrarisch gebruik, terwijl geen behoudenswaardige archeologische vindplaats werd vastgesteld. […]

Encyclopedie-artikel

Archeologische methode

Van bureauonderzoek naar opgraving Archeologisch onderzoek begint meestal niet met graven. Eerst worden historische kaarten, eerdere vondsten, bodemkaarten en landelijke databases onderzocht. Daarna kunnen boringen of proefsleuven worden gebruikt om te bepalen of daadwerkelijk archeologische resten aanwezig zijn. Wanneer een vindplaats waardevol en door bouwwerkzaamheden bedreigd is, kan een vlakdekkende opgraving volgen. Paalsporen, kuilen, greppels […]

Encyclopedie-artikel

Archeologische onderzoeksdocumentatie van Mierlo

Archeologische onderzoeksdocumentatie van Mierlo De vele archeologische dossiers in de encyclopedie steunen niet op één opgraving. De gemeente bundelt vindplaatsen, onderzoeksrapporten en verwachtingen in verschillende instrumenten. Een zelfstandig dossier over die onderzoeksdocumentatie maakt duidelijk hoe losse vondsten in een bredere lokale archeologische kennisstructuur passen. Wat de bronnen vastleggen De bronlaag bevat een gemeentelijke archeologiecatalogus, een […]

Encyclopedie-artikel

Archeologische verwachtingsgebieden

Niet alleen bekende vindplaatsen tellen Een archeologische verwachtingenkaart geeft niet alleen aan waar al vondsten zijn gedaan, maar ook waar op basis van landschap, bodem en eerdere onderzoeken een hoge of middelhoge kans op resten bestaat. Voor Mierlo zijn vooral oude dekzandruggen, historische dorpskern, beekranden, esdekken en bekende nederzettingszones van belang. Van kaart naar ruimtelijk […]