Ga naar inhoud
Digitale Encyclopedie van Mierlo
Verken deze collectie in compacte pagina’s. Alleen de dossiers op deze pagina worden geladen.
Collectie
Een nieuwe kerk voor een groeiende parochie Na de teruggave van de oude kerk in 1818 gebruikte de katholieke parochie het middeleeuwse gebouw opnieuw. In de negentiende eeuw ontstond behoefte aan een grotere en modernere kerk. Architect H.J. van Tulder ontwierp een nieuw neogotisch kerkgebouw. Op 6 juni 1856 werd de eerste steen gelegd. Deze […]
Van vroege bewoning naar kerkelijke organisatie Wanneer het christendom precies vaste voet kreeg in het gebied van Mierlo is niet met één jaartal aan te wijzen. De vroegmiddeleeuwse archeologie rond de huidige Luciakerk laat wel zien dat deze omgeving al vóór de volle middeleeuwen belangrijk was voor bewoning en begraving. Merovingische en Karolingische graven en […]
Acht zusters naar Mierlo Op 28 november 1874 vestigden acht Franciscanessen van Oirschot zich in Mierlo. Zij betrokken een complex waarin klooster, kapel, school en Apostelhuis waren samengebracht. De gemeenschap stond in de traditie van de Franciscanessen Penitenten-Recollectinen en combineerde gebed met actieve dienstbaarheid. De Oirschotse congregatie had contemplatieve wortels, maar legde zich vanaf de […]
Neogotische kerk uit 1856–1858 De huidige Heilige Luciakerk is een neogotische kruisbasiliek naar ontwerp van architect H.J. van Tulder. De bouw begon in 1856 en de kerk werd in 1858 voltooid. Zij verrees op de plaats van de middeleeuwse voorganger, waarvan de toren in de nieuwbouw werd opgenomen. Het gebouw is driebeukig, heeft een transept, […]
Kapel aan de Sint Sebastiaanweg De Mariakapel van Mierlo staat aan de Sint Sebastiaanweg. Erfgoed Brabant registreert de kapel als rooms-katholiek religieus gebouw, gebouwd in 1951 en vanaf dat jaar in gebruik. De kapel is aan Maria gewijd. De ligging buiten de grote parochiekerk geeft de kapel een ander karakter dan de Luciakerk. Het is […]
Een georganiseerde geloofsgemeenschap In de middeleeuwen vormde de parochie de basis van het kerkelijke leven. Rond de kerk kwamen doop, misviering, huwelijk, begrafenis en kerkelijke administratie samen. De Mierlose parochie stond niet los van de lokale heerlijkheid: de Heren van Mierlo en hun familie hadden invloed op kerkelijke goederen en benoemingen. Uit dertiende-eeuwse bronnen blijkt […]
De middeleeuwse voorganger Vóór de huidige neogotische Luciakerk stond op dezelfde plaats een middeleeuwse kerk. Erfgoed Brabant dateert een belangrijke bouwfase in 1496. Van dit oude gebouw bleef de toren zo lang bestaan dat hij in de negentiende-eeuwse nieuwbouw werd opgenomen en ombouwd. Na de Reformatie veranderde het gebruik van de kerk ingrijpend. In 1648 […]
Dezelfde plek door de eeuwen heen De huidige Heilige Luciakerk staat op de plaats waar ook haar middeleeuwse voorganger stond. Het Rijksmonumentenregister benadrukt juist deze continuïteit: bij de bouw van de negentiende-eeuwse kerk werd de oude middeleeuwse toren in het nieuwe gebouw opgenomen. Archeologisch onderzoek in de directe omgeving heeft graven en bewoningssporen uit verschillende […]
Katholieke eredienst buiten de oude kerk Nadat de middeleeuwse parochiekerk in 1648 in protestantse handen was gekomen, moesten katholieken andere plaatsen zoeken om hun geloof te belijden. Aanvankelijk gebeurde dat onder meer in particuliere gebouwen. Later kwam aan de Marktstraat een schuurkerk in gebruik. Erfgoed Brabant registreert een eerste schuurkerk aan de Marktstraat uit de […]
Deze gebouwtitel is de canonieke objectvariant van het reeds onderzochte dossier De huidige Heilige Luciakerk. Neogotische kerk uit 1856–1858 De huidige Heilige Luciakerk is een neogotische kruisbasiliek naar ontwerp van architect H.J. van Tulder. De bouw begon in 1856 en de kerk werd in 1858 voltooid. Zij verrees op de plaats van de middeleeuwse voorganger, […]
De oude parochiekerk naar de protestanten Het jaar 1648 vormde voor katholiek Mierlo een grote breuk. Na de politieke veranderingen aan het einde van de Tachtigjarige Oorlog kwam de oude parochiekerk, net als veel andere katholieke kerken in de Meierij, in protestantse handen. De katholieke bevolking verloor daarmee haar officiële kerkgebouw. Kerkelijke ornamenten werden verwijderd […]
De stem van de kerk in het dorp Kerkklokken bepaalden eeuwenlang mede het ritme van het dorpsleven. Ze riepen gelovigen op voor de mis, markeerden bijzondere kerkelijke momenten en werden gebruikt bij rouw, feestdagen en andere gebeurtenissen. De toren van de Luciakerk is ouder dan het negentiende-eeuwse kerkgebouw en vormde daardoor al vóór 1856 het […]
Gebed, gemeenschap en arbeid Kloosterleven betekende voor de Mierlose Franciscanessen meer dan wonen in een religieus gebouw. De dag werd bepaald door gebed, gemeenschapsleven en werkzaamheden in onderwijs en zorg. De zusters maakten daarmee deel uit van het religieuze én sociale weefsel van het dorp. De eerste zusters arriveerden in 1874. Hun oorspronkelijke gebouw combineerde […]
Maria in het katholieke dorpsleven De verering van Maria vormde een belangrijk onderdeel van het katholieke geloofsleven in Brabant. Ook in Mierlo is die traditie tastbaar gebleven. Beelden, gebeden, kerkelijke vieringen en een eigen Mariakapel horen bij deze vorm van volksdevotie. Maria-devotie kende zowel een kerkelijke als een persoonlijke kant. Gelovigen konden Maria aanroepen bij […]
Mariadevotie en herinnering De Mariakapel van Mierlo staat aan de Sint Sebastiaanweg. Erfgoed Brabant registreert de kapel als rooms-katholiek religieus gebouw, gebouwd in 1951 en vanaf dat jaar in gebruik. De kapel is aan Maria gewijd. De verering van Maria vormde een belangrijk onderdeel van het katholieke geloofsleven in Brabant. Ook in Mierlo is die […]
Van vanzelfsprekend naar vrijwilliger Na de Tweede Wereldoorlog veranderde de Nederlandse samenleving snel. Vanaf de jaren zestig verloor de verzuiling aan kracht. Onderwijs, zorg, politiek en verenigingsleven werden minder rechtstreeks door kerkelijke organisaties bepaald en individuele geloofskeuzes kregen meer ruimte. Ook in Mierlo veranderde daardoor de positie van de parochie. Het aantal religieuzen nam af, […]
Geestelijke leiding van de parochie Pastoors en kapelaans hadden in katholiek Mierlo lange tijd een invloedrijke positie. Zij verzorgden niet alleen de eredienst, maar waren ook betrokken bij onderwijs, armenzorg, verenigingen, bouwprojecten en de organisatie van het dagelijkse parochieleven. Een bekend negentiende-eeuws voorbeeld is pastoor Reinier Vissers. Hij speelde een belangrijke rol bij de ontwikkeling […]
Geloof zichtbaar in het openbare leven Het katholieke geloof werd in Mierlo niet alleen binnen kerk en klooster beleefd. Processies, feestdagen, bedevaarten, heiligenverering, begrafenisrituelen en verenigingen maakten het geloof zichtbaar in straten en gezinnen. De intensiteit en vorm van zulke gebruiken veranderden sterk door de tijd. Na de beperkingen van de zeventiende en achttiende eeuw […]
De parochie als sociaal middelpunt In de eerste helft van de twintigste eeuw speelde de katholieke parochie een grote rol in het dagelijks leven van veel Mierlonaren. Kerkbezoek, katholiek onderwijs, jeugdwerk, verenigingen, zorg en feestdagen vormden samen een maatschappelijk netwerk dat veel verder ging dan alleen de zondagsmis. De Luciakerk was het zichtbare centrum, terwijl […]
Kloosterlingen in het dorpsleven Religieuze orden en congregaties hadden vooral vanaf de negentiende eeuw een zichtbare invloed op het sociale leven in Mierlo. Zij combineerden religieus gemeenschapsleven met praktische taken zoals onderwijs, ouderenzorg en liefdadigheid. Voor Mierlo-Dorp zijn vooral de Franciscanessen van Oirschot belangrijk. Acht zusters vestigden zich in 1874 in een nieuw complex met […]
Katholieke eredienst buiten de oude kerk Nadat de middeleeuwse parochiekerk in 1648 in protestantse handen was gekomen, moesten katholieken andere plaatsen zoeken om hun geloof te belijden. Aanvankelijk gebeurde dat onder meer in particuliere gebouwen. Later kwam aan de Marktstraat een schuurkerk in gebruik. Erfgoed Brabant registreert een eerste schuurkerk aan de Marktstraat uit de […]
Lucia van Syracuse De parochiekerk van Mierlo is gewijd aan de heilige Lucia, de vroegchristelijke martelares uit Syracuse. Haar naam is al eeuwen nauw met Mierlo verbonden en komt terug in de kerk, de parochie en verschillende lokale instellingen en verenigingen. Dat Lucia patroonheilige van de kerk is, wordt ook bevestigd door het Rijksmonumentenregister en […]
Nieuwe verhoudingen na 1798 Aan het einde van de achttiende eeuw veranderde de positie van verschillende geloofsgemeenschappen. BHIC beschrijft dat na 1798 een einde kwam aan de voorkeursbehandeling die de protestantse gemeente bij het kerkbezit had genoten. In Mierlo ontstond vervolgens discussie over de vraag welk kerkgebouw de katholieken zouden gebruiken. Er kwam zelfs een […]
Religie, onderwijs en zorg Op 28 november 1874 vestigden acht Franciscanessen van Oirschot zich in Mierlo. Zij betrokken een complex waarin klooster, kapel, school en Apostelhuis waren samengebracht. De gemeenschap stond in de traditie van de Franciscanessen Penitenten-Recollectinen en combineerde gebed met actieve dienstbaarheid. De Franciscanessen van Oirschot kwamen in 1874 naar Mierlo. Onderwijs vormde […]
