Ga naar inhoud
Hoofdthema
Verken natuur, landschap en water rond Mierlo, met verhalen over heide, bossen, beekdalen, natuurbeheer en veranderingen in de omgeving.
Samengestelde kennislaag
Zeilschip, trekschuit en stoomboot In de eerste periode werd het Eindhovensch Kanaal vooral gebruikt door zeilschepen en trekschuiten. In 1862 voer volgens de lokale kanaalgeschiedenis het eerste stoomschip over het kanaal. De vervoerde goederen waren vaak zwaar of omvangrijk: bouwmaterialen, hout, turf, steenkool en machines. Vanuit Mierlo konden goederen via een lokale losplaats worden aangevoerd […]
Een fijnmazig netwerk Naast de grotere zandwegen kende Mierlo een dicht netwerk van karrensporen en voetpaden. Karrensporen verbonden boerderijen met akkers, heide, hooilanden en naburige dorpen. Smallere voetpaden boden wandelaars vaak een directere route. Op historische kaarten is te zien dat het wegennet veel minder strak was dan tegenwoordig. Routes konden langs perceelsgrenzen lopen, splitsen […]
Kasteelseloop De Kasteelseloop is een waterloop die een plaats heeft in de historische geografie rond het voormalige kasteel en in modern landschaps- en waterbeheer. Een apart locatiedossier is nuttig omdat waterlopen vaak veranderen van profiel of traject, terwijl hun naam in kaarten en plannen blijft terugkomen. Wat de bronnen bevestigen Heemkundige beschrijvingen van het kasteelgebied […]
Locatie van een gekanteld militair object De Kazematlocatie verwijst naar de plek in het heidegebied waar een van de betonnen kazematten tijdens de aanleg van de E3, de latere A67, op zijn rug werd gekanteld en met zand werd afgedekt. Door verstuiving en erosie werd later opnieuw een deel van het object zichtbaar. Ligging met […]
Kortste route naar de parochiekerk Kerkpaden waren voetpaden die bewoners van buurtschappen en verspreide boerderijen gebruikten om naar de kerk te gaan. Zij liepen vaak zo rechtstreeks mogelijk door akkers en weilanden en volgden niet altijd de bredere karroutes. De kadastrale kaart van Mierlo uit 1832 laat verschillende wegen met de naam Kerkweg zien. Daarbij […]
Hoogstambomen als dorpsbeeld Toen de Mierlose kersenteelt groeide, verschenen rond het dorp steeds meer boomgaarden. De traditionele kersenbomen waren hoogstammen met brede kronen. Voor de oogst waren lange ladders en ervaren plukkers nodig. De boomgaarden hadden een economische én landschappelijke betekenis. In het voorjaar vormde de bloesem een opvallend beeld; in de zomer trok de […]
Deze locatielaag behandelt de Mierlose kersenboomgaarden als historisch landschap en gebruikt dezelfde gecontroleerde bronlaag als het artikel Kersenboomgaarden. Hoogstambomen als dorpsbeeld Toen de Mierlose kersenteelt groeide, verschenen rond het dorp steeds meer boomgaarden. De traditionele kersenbomen waren hoogstammen met brede kronen. Voor de oogst waren lange ladders en ervaren plukkers nodig. De boomgaarden hadden een […]
Eeuwenlang de economische basis Mierlo was tot ver in de twintigste eeuw in hoofdzaak een agrarisch dorp. Boerderijen lagen verspreid langs oude wegen, gehuchten en akkercomplexen. Veel bedrijven waren klein en combineerden akkerbouw, vee en nevenwerk om voldoende inkomen te verwerven. Op de zandgronden werden gewassen geteeld die relatief goed tegen schrale omstandigheden konden, zoals […]
Boeren op arme zandgrond Mierlo was tot ver in de twintigste eeuw in hoofdzaak een agrarisch dorp. Boerderijen lagen verspreid langs oude wegen, gehuchten en akkercomplexen. Veel bedrijven waren klein en combineerden akkerbouw, vee en nevenwerk om voldoende inkomen te verwerven. De hogere gronden rond Mierlo bestaan grotendeels uit zand. Zulke bodems zijn van nature […]
Landgoed Gulbergen ligt op de grens van Geldrop-Mierlo en Nuenen en is ontstaan uit een voormalige vuilstortplaats. Het gebied omvat ruim driehonderd hectare en is door zijn kunstmatige hoogte een uitzonderlijk element in het Brabantse landschap. Na de stortfunctie kreeg recreatie, landschap en natuurontwikkeling steeds meer betekenis. In 2003 werd een groot deel van het […]
Bronhouder: Landgoed Gulbergen / Metropoolregio Eindhoven. Gebruik: omvang, voormalige stortlocatie, landschapspark, natuur, water en recreatieve ontwikkeling. URL: https://www.gulbergen.nl/ontwikkeling-ontwikkelvisie
Landgoed Verste Heide Landgoed Verste Heide komt in rijksarchieven als afzonderlijk Mierloos onderwerp naar voren. Staatsbosbeheer bewaart een dossier voor 1958–1983; daarnaast bestaan latere stukken over natuur en recreatie. Daarmee is Verste Heide sterk genoeg om als eigen locatie in de encyclopedie ontsloten te worden. Gedocumenteerde kern Het Nationaal Archief registreert Landgoed Verste Heide, gemeente […]
Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo Lijkwegen en kerkpaden in Mierlo krijgt een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare plaats inneemt in de geschiedenis van Mierlo en onvoldoende zichtbaar wordt wanneer het alleen als detail in een groter overzichtsartikel staat. De afbakening is bewust smal gehouden: dit dossier behandelt de lokale functie, ontwikkeling en […]
Waterstructuur bij Luchen In en rond Luchen liggen meerdere watergangen die samenhangen met de natuurlijke laagten en de moderne waterhuishouding. In gemeentelijke documenten wordt vooral de Luchense Wetering genoemd. Deze watergang stroomt noordwaarts en kruist het Eindhovensch Kanaal. Door het hoogteverschil kan de bovenloop in droge zomerperioden weinig of geen water bevatten. Dat maakt duidelijk […]
Luchense Wetering De Luchense Wetering is een belangrijk ruimtelijk en landschappelijk element binnen de moderne ontwikkeling van Luchen. In gemeentelijke plannen wordt water niet als restfunctie tussen bouwvelden behandeld, maar als onderdeel van de groen- en waterstructuur van de wijk. Het beeldkwaliteitplan voor deelgebied 3a noemt de Luchense Wetering expliciet als een element met een […]
De Molenheide ontwikkelde zich in de twintigste eeuw niet alleen als bos- en heidegebied, maar ook als recreatieve bestemming. De naam Lustoord Molenheide is verbonden met die recreatiegeschiedenis. Voor de encyclopedie wordt het onderwerp behandeld als onderdeel van de opkomst van vrije tijd, horeca en buitenrecreatie in Mierlo. Historische advertenties, ansichtkaarten, foto’s en gemeentelijke stukken […]
Een landschappelijke interpretatie Mierlo wordt soms als esdorp beschreven vanwege de combinatie van oude akkercomplexen, gehuchten en hoger gelegen bouwlanden. De term is vooral een moderne landschappelijke typering en geen historische bestuurlijke categorie. Rond historische nederzettingen op de Brabantse zandgronden lagen grotere akkercomplexen. Deze bouwlanden lagen doorgaans op relatief hoge en droge grond, dicht genoeg […]
Bossen op voormalige heidegronden Een groot deel van de bossen rond Mierlo is relatief jong in vergelijking met de eeuwenoude landbouwgronden en heide. Vooral vanaf de negentiende eeuw werden arme zandgronden op grote schaal met bomen beplant. Grove den werd veel gebruikt omdat deze soort goed groeide op schrale zandbodems. De bossen van Molenheide en […]
Tussen Eindhoven en Helmond Mierlo ligt tegenwoordig in het stedelijke netwerk tussen Eindhoven en Helmond. De belangrijkste regionale autoverbindingen zijn de routes richting de N270 en, via Geldrop, de A67. Het centrum van Mierlo ligt verder van de autosnelweg dan Geldrop, maar relatief dicht bij de N270. De fiets heeft een sterke positie. De gemeentelijke […]
Van losse natuurgebieden naar een netwerk Modern natuurbeleid kijkt niet alleen naar afzonderlijke reservaten. Planten en dieren hebben verbindingen nodig tussen bos, beekdal, heide en andere leefgebieden. Daarom worden langs waterlopen en groene zones ecologische verbindingen ontwikkeld. In Geldrop-Mierlo worden onder meer de Goorloop, Overakkerseloop, Luchense Wetering en het Eindhovensch Kanaal als onderdelen van zulke […]
Molenberg op de Molenheide De Molenberg op de Molenheide herinnert aan een verdwenen molenlocatie en aan de manier waarop oud gebruik van het landschap later als erfgoed zichtbaar wordt gemaakt. De heuvel, oude perceelsstructuur en molengeschiedenis moeten daarbij uit elkaar worden gehouden: een huidige inrichting is geen reconstructie van elke historische fase. Het dossier brengt […]
Van heide naar bosgebied De naam Molenheide verwijst naar een oud heidelandschap, maar het gebied tussen Geldrop en Mierlo is tegenwoordig grotendeels bebost. De gemeentelijke en toeristische bronnen beschrijven het als een belangrijk bos- en wandelgebied met vennen en recreatieve routes. De huidige bosstructuur is voor een belangrijk deel het resultaat van ontginning en bebossing […]
Natuurgebied met een lange recreatieve geschiedenis De naam Molenheide verwijst naar een oud heidelandschap, maar het gebied tussen Geldrop en Mierlo is tegenwoordig grotendeels bebost. De gemeentelijke en toeristische bronnen beschrijven het als een belangrijk bos- en wandelgebied met vennen en recreatieve routes. Na de Eerste Wereldoorlog werd op de Molenheide een opvallend recreatieproject ontwikkeld. […]
Gebruik: historische branden rond Mierlo, natuurbrandrisico en de grote brand op de Strabrechtse Heide in 2010. URL: https://heemkundekringmyerle.nl/publicaties/Koerier/2021/2-2021.pdf
